Languages of the world

Межы: Займае большую частку в. Ірландыя. На поўдні, захадзе і поўначы прымыкае да Атлантычнага акіяна, на ўсходзе яе аддзяляе ад Вялікабрытаніі Ірландскае мора; на паўночным усходзе мае сухапутную мяжу з Паўночнай Ірландыяй.

Тэрыторыя: 70, 3 тыс. км. кв.

Насельніцтва: 3, 62 млн. чалавек (1998).

Сталіца: Даблін (ірл. Baile Atha Cliath) (каля 1 млн. жыхароў).

Іншыя вялікія гарады: Корк (127 тыс. жыхароў).

Афіцыйная мова: ірландская, англійская.

Рэлігія: хрысціянства (католікі).

Дзяржаўны лад: парламенцкая рэспубліка.

Грашовая адзінка: ірландскі фунт = 100 пенсам.

Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел: 26 графстваў.

Зарэгістраваныя мовы: англійская, ірландская, ірландская мова знакаў для глуханямых, шатландская гэльская, шэлта

- АНГЛІЙСКАЯ

Варыянты: Ангельская (бел.); English (анг.), Anglais (фран.), Englisch (ням.). Іншыя назвы.
Назвы народа: ірландзец : ірландка/ ірландцы (бел.); Éireannach, Gaelach (ірл. саманазва), the Irish, Irishman : Irishwoman/ Irishmen (анг. саманазва).
Колькасць і пашыранасць: Усё насельніцтва.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ германскія/ заходнія/ брытанскія/.
Дыялекты: паўднёвахібернійскі, паўночнахібернійскі.
Каментар: Афіцыйная мова. Асноўны артыкул гл. Вялікабрытанія.

- ІРЛАНДСКАЯ

Варыянты: Гэльская, Гэльская ірландская (бел.); Ірландська (укр.), Ирландский (рас.), Ирландски (балг.), Gaeilge (ірл.), Iwerzhoneg (брэт.), Gwyddeleg (вал.), Iers (афрыкаанс, нідэр.), Irlandès (катал., парт.), Irlandés (ісп.), Irski (харв.), Irský (чэш.), Írsky (славац.), Irlandzki (пол.), Irsk (дац.), Irländska (швед.), Iiri (эст., фін.), Ír (вуг.), Irlandese (італ.), Irlandeză (рум.), Īru (лат.), Irlandiż (мальтыйск.), Irlandaca (тур.), Ιρλανδικά (грэц.), 아일랜드어 (карэйск.), アイルランド語 (яп.), 爱尔兰语 (кітайск.); Irish Gaelic, Irish (анг.), Irlandais (фран.), Irisch (ням.). Erse,
Назвы народа: ірландзец : ірландка/ ірландцы (бел.); Éireannach, Gaelach (ірл. саманазва), the Irish, Irishman : Irishwoman/ Irishmen (анг. саманазва).
Колькасць і пашыранасць: 680,000 - 1,600,000 у Ірландыі (2003). Таксама Паўночная Ірландыя, ЗША.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ кельцкія/ астраўныя/ гайдэльскія/.
Дыялекты: манстэрскі, конахтскі, донегалскі, лейнстэрскі, ольстэрскі.
Каментар: Першая афіцыйная мова. Адсутнічае адзіны літаратурны варыянт. Зараз робяцца спробы стварыць яго. Вывучаецца ў школах.

- ІРЛАНДСКАЯ МОВА ЗНАКАЎ ДЛЯ ГЛУХАНЯМЫХ

Каментар: Узнікла каля 1846 г. Уплыў брытанскай знакавай мовы. Ёсць "жаночая" і "мужчынская" сістэмы знакаў. Камітэт, які займаецца справамі глуханямых. Некалькі праграм на тэлебачанні.

- ГЭЛЬСКАЯ

Варыянты: Шатландская гэльская (бел.); Gaedhlig (гэльск.); Scots Gaelic (анг).
Назвы народа: шатландзец : шатландка/ шатландцы, гэл : гэлка/ гэльцы (бел.).
Колькасць і пашыранасць: Графства Донегал (Donegal).
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/астраўныя/ кельцкія/ гайдэльскія/.
Дыялекты: n/a.
Каментар: Ужываецца толькі як мова сям'і. Асноўны артыкул гл. Вялікабрытанія.

- ШЭЛТА

Варыянты: Shelta, Irish Traveller Cant, The Cant, Cant (анг.), Sheldru (ірл.).
Назвы народа: ірландзец : ірландка/ ірландцы (бел.).
Колькасць і пашыранасць: 6,000 у Ірландыі; 50,000 у ЗША; 30,000 у Вялікабрытаніі (1990); 86,000 ва ўсіх краінах.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/астраўныя/ кельцкія/ гайдэльскія/.
Дыялекты: n/a.
Каментар: Сакрэтная мова падарожных на Брытанскіх астравах. У аснову пакладзеная ірландская мова. Не цыгане.