Languages of the world

Межы: Краіна ў Цэнтральнай Еўропе. Мяжуе на поўначы з Расеяй (Калінінградская вобл.), на ўсходзе з Літвой, Беларуссю, Украінай, на поўдні з Чэхіяй і Славаччынай, на захадзе з Нямеччынай, на поўначы прымыкае да Балтыйскага мора.

Тэрыторыя: 322,6 тыс. км. кв.

Насельніцтва: зв. 38,6 млн. чалавек (1998). 114,000 грэкаў, 11,500 літоўцаў, 60,000 расейцаў, 38,000 славакаў, 230,000 беларусаў і інш.

Сталіца: Варшава (2,316 млн. жыхароў).

Іншыя вялікія гарады: Лодзь (842 тыс. жыхароў), Кракаў (751 тыс. жыхароў).

Афіцыйная мова: польская.

Рэлігія: хрысціянства (католікі).

Дзяржаўны лад: прэзідэнцкая парламенцкая рэспубліка.

Грашовая адзінка: злоты = 100 грошам.

Адміністрацыйна-тэрытарыяльны падзел: 16 ваяводстваў, 373 паветаў і2468 гмінаў.

Зарэгістраваныя мовы: беларуская, кашубская, ніжнесілезская, нямецкая стандартная, польская, польская знакавая мова, украінская, цыганская балтыйская, цыганская валашская, цыганская карпацкая, цыганская сінтэ

- БЕЛАРУСКАЯ

Варыянты: Belarusian, Belarusan, Belorusian, Belorussian, Byelorussian, Byelarussian, White-Russian (анг.), Belarussisch, Weissrussisch (ням.), Valgevene keel (эст.), Baltkrievu valoda (лат.), Baltarùsių kalbà (літ.), Białoruski (пол.). Іншыя назвы гл. Беларусь
Назвы народа: беларус : беларуска/ беларусы (саманазва); Białorus/ Białorusy, Białorusin/ Białorusiny (пол.), Belarusian (анг.). Іншыя назвы гл. Беларусь
Колькасць і пашыранасць: 50,000 (2001). У Беластоцкім ваяводстве.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ славянскія/ усходнія/.
Дыялекты: паўднёва-заходні.
Каментар: Апошні перапіс паказаў, што беларусамі запісаліся каля 50,000 чалавек пры ацэнцы 200,000. Гэта сведчыць, на думку польскіх беларусаў, пра палітыку асіміляцыі з боку афіцыйных польскіх уладаў. Асноўны артыкул гл. Беларусь.
Дадаткі: дыялектная мапа (map of the Belarusian dialects), аглядны артыкул і дадатковая інфармацыя (general information), граматыка на англійскай мове (grammar in English)

- КАШУБСКАЯ

Варыянты: Kashubian, Cashubian (анг.).
Назвы народа: кашуб : кашубка/ кашубы (бел.).
Колькасць і пашыранасць: 200,000 (1993). На ўзбярэжжы Балтыйскага мора на захад ад Гданьска. Таксама магчыма на ёй размаўляюць 10,000- 20,000 чалавек у Канадзе.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ славянскія/ заходнія/ ляхіцкія/.
Дыялекты: уласнакашубскі, славінскі.
Каментар: Значны ўплыў нямецкай мовы. Польскія афіцыйныя ўлады не прызнаюць за кашубскай статусу самастойнай мовы. Кашубы змагаюцца за прызнанне.

- НІЖНЕСІЛЕЗСКАЯ

Варыянты: Lower Silesian, Lower Schlesisch (анг.).
Назвы народа: сілезец : сілезка/ сілезцы (бел.); Silesian (анг.).
Колькасць і пашыранасць: Ніжняя Сілезія (Dolny Szląsk). Таксама ў Чэхіі.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ германскія/ заходнія/ верхненямецкія/ нямецкія/ сярэдненямецкія/ усходнія/.
Дыялекты: n/a.
Каментар: Таксама гл. Нямеччына.

- НЯМЕЦКАЯ, СТАНДАРТНАЯ

Варыянты: Нямецкая, Дойч (бел.); Deutsch (ням.), German (анг.). Іншыя назвы.
Назвы народа: немец : немка/ немцы (бел.).
Колькасць і пашыранасць: 1,400,000 у Польшчы (1977); 98,000,000 ва ўсіх краінах (1995). Таксама ў Нямеччыне, іншых краінах. У Сілезіі (Шлёнску).
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ германскія/ заходнія/ верхненямецкія/ нямецкія/ сярэдненямецкія/ усходнія/.
Дыялекты: n/a.

- ПОЛЬСКАЯ

Варыянты: Польська, Польський (укр.), Польский (рас.), Пољски (серб.), Полски (балг.), Полски (макед.), Полјак (азер.), Поляк (казах.), Поляк (татар.), Польшань (мокш.), Polski (пол.), Poljski (харв.), Pólšćina (лужыцк.), Polský (чэш.), Poľský (славац.), Poljščina (славен.), Pools (афрыкаанс, нідэр.), Poalsk (фрыз.), Polskt (фарэрск.), Polsk (дац.), Pólska (ісл.), Polsk (нарв.), Polska (швед.), Poloniera (баск.), Polonès (катал.), Polacco (італ.), Polonês (парт.), Polaco (галіс.), Polaco (ісп.), Poloneză (рум.), Polonès (валон.), Poola (эст.), Puola (фін.), Lengyel (вуг.), Polainnis (ірл.), Poloneg (брэт.), Pwyleg (вал.), Poļu (лат.), Lenkų, Lenkiškai (літ.), Polonisht (алб.), Lehçe (тур.), Pollakk (мальтыйск.), pola (эсперанта), Polonese (інтэрлінгва), Polandia (інданэз.), Poland (малайск.), Isipholisha (зулу), Kipolandi (суах.), Tiếng Ba-lan (в'ет.), Πολωνικά (грэц.), Լեհական, Լեհերեն (арм.), პოლონური (груз.), פולנית (іўрыт.), ภาษาโปแลนด์ (тайск.), ፖሊሽ (амхарск.), ᏉᎸᏍᎦ (чырокі), پولستاني (урду), لهستانى (фарсі), بولندية (араб.), 폴란드어 (карэйск.), ポーランド語 (яп.), 波兰语 (кітайск.); Polish (анг.), போலிஷ் (таміл.), पोलिश (непалі), पोलिश (хінды), Polnisch (ням.), Polonais (фран.).
Назвы народа: паляк : полька/ палякі (бел.), пшэк (бел. абраз.); поляк : полька/ поляки, лях (рас.), поляк, лях (укр.), Пољак (серб.), Polák (чэш), lénkas (літ.), polis (лат.), lengyel (вуг.); Pole (анг.), Pole (ням.), Polonais (франц.).
Колькасць і пашыранасць: 36,554,000 у Польшчы, 98% насельніцтва (1986); 2,437,938 у ЗША (1970); 134,780 у Канадзе (1971); 1,151,000 ва Ўкраіне (1979); 403,000 у Беларусі; 61,445 у Казахстане; 258,000 у Літве; 50,000 у Чэхіі; 50,000 у Славакіі; 241,000 у Нямеччыне; 57,000 у Латвіі (1994); 39,000 у Аўстрыі (1995); 13,782 у Аўстраліі; 100,000 у Ізраілі (1992); 10,000 у Румыніі; 21,000 у Вугоршчыне; 94,000 у Расеі; 44,000,000 ва ўсіх краінах (1995 WA).
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ славянскія/ заходнія/ ляхіцкія/.
Дыялекты: мазурскі, малапольскі, сілезскі, велькапольскі.

- ПОЛЬСКАЯ ЗНАКАВАЯ МОВА

Каментар: Рэгіянальныя варыянты. 5000 глухіх дзяцей у спецшколах. З 1982 г. ТБ праграмы. Існуе камітэт па ўніфікацыі польскай знакавай мовы. выкарыстоўваецца з 1889 г.

- УКРАІНСКАЯ

Варыянты: Українська (укр.), Ukraiński (пол.); Ukrainian (анг.). Іншыя назвы гл. Украіна.
Назвы народа: украінец : украінка/ украінцы, хахол : хахлуха/ хахлы (разм., абраж.)(бел.); українець : українка/ українці (саманазва). Іншыя назвы гл. Украіна
Колькасць і пашыранасць: 25,000 у Польшчы (2000); 100,000 у Славаччыне; 31,058,000 ва Ўкраіне; 309,855 у Канадзе; 249,351 у ЗША(1970); 22,896 у былой Югаславіі; 41,000,000 ва ўсіх краінах. Таксама ў Аргентыне, Бразіліі, Парагваі, Вугоршчыне, Румыніі, краінах -- былых рэспубліках СССР.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ славянскія/ усходнія/.
Дыялекты: n/a.
Каментар: Большасць лемкаў, якіх адносяць да ўкраінцаў, лічыць сябе асобным народам з асобнай мовай. Асноўны артыкул гл. Украіна.

- ЦЫГАНСКАЯ, БАЛТЫЙСКАЯ

Варыянты: Baltic Romani (анг.).
Назвы народа: цыган : цыганка/ цыгане (бел.).
Колькасць і пашыранасць: 30,000 у Польшчы; Таксама ў Расеі, Латвіі, Літве, Эстоніі. 100,000 ва ўсіх краінах.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ індаіранскія/ індаарыйскія/ цэнтральная зона/ цыганскія/ паўночныя/.
Дыялект: польскі.
Этнічная група: фалдзітка.

- ЦЫГАНСКАЯ, ВАЛАШСКАЯ

Варыянты: Цыганская, Валашская, Влашская (бел.); Romani, Vlach (анг.)
Назвы народа: цыган : цыганка/ цыгане (бел.).
Колькасць і пашыранасць: 5,000 лавары ў Польшчы; 1,500,000 ва ўсіх краінах (1986). Таксама у: Румыніі, Вугоршчыне, Балгарыі, Босніі і Герцагавіне, Грэцыі, Францыі, Славакіі, Партугаліі, Іспаніі, Швецыі, Нарвегіі, Францыі, Беларусі, Нямеччыне, Італіі, Нідэрландах, Аргентыне, Бразіліі, Калумбіі, ЗША, Украіне, Англіі, Расеі.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ інда-іранскія/ інда-арыйскія/ цэнтральная зона/ цыганскія/ валашскія/.
Дыялекты: лавары.

- ЦЫГАНСКАЯ, КАРПАЦКАЯ

Варыянты: Цыганская, Башальда, Карпацкая цыганская(бел.), Carpatian Romani, Bashaldo, Romungro, Hungarian - Slovak - Romani (анг.)
Назвы народа: цыган : цыганка/ цыгане (бел.).
Колькасць і пашыранасць: Паўднёвая Польшча; 3,000 у Вугоршчыне; 220,000 у Чэхіі і Славакіі (1980); 18,000 - 25,000 у ЗША (1990). Таксама ў Румыніі, Украіне, ЗША. Прызнаюцца тры групы: Ноградскі рэгіён на поўнач ад Будапешта (частка на тэрыторыі Славаччыны); у Будапешце і гарадах уздоўж Дуная -- Бая (Baja), Дунасекчо (Dunaszekcso), Калоча (Kalocsa), Мохач (Mohacs), Печ (Pecs) і Вершэнд (Versend); качавыя цыганы.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ індаіранскія/ індаарыйскія/ цэнтральная зона/ цыганскія/ паўночныя/.
Дыялекты: n/a.

- ЦЫГАНСКАЯ, СІНТЭ

Варыянты: Цыганская, Сінтэ (бел.); Romani Sinte, Sinte, Sinti (анг.), Rommanes (?), Ziguener (?), Manuche, Manouche (сінтэ)
Назвы народа: цыган : цыганка/ цыгане (бел.).
Колькасць і пашыранасць: Колькасць у Польшчы невядомая; 500 у Аўстрыі (1990); 200,000 ва ўсіх краінах (1980). Таксама у Югаславіі, Італіі, Францыі, Нямеччыне, Нідэрландах, Швайцарыі, Чэхіі, Казахстане і інш.
Лінгвістычная прыналежнасць: індаеўрапейскія/ індаіранскія/ індаарыйскія/ цэнтральная зона/ цыганскія/ паўночныя/.
Дыялекты: n/a.